E-bültene 
Nihan Uygur Kulcu1 2Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Zeynep Kamil Kadın ve Çocuk Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği, İstanbul, Türkiye
Özet
Amaç: Genişlemiş spektrumlu beta-laktamaz (ESBL) üreten Gram-negatif bakteriler, pediatrik idrar yolu enfeksiyonlarında (İYE) giderek artan bir sorun olup antimikrobiyal dirence, sınırlı tedavi seçeneklerine ve daha yüksek nüks oranlarına katkıda bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, çocuklarda ESBL pozitif Gram-negatif İYE ile ilişkili risk faktörlerini belirlemek ve antimikrobiyal duyarlılık paternlerini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntemler: İstanbul’daki üçüncü basamak bir çocuk hastanesinde Ocak 2015 ile Aralık 2020 tarihleri arasında kültürle doğrulanmış ESBL üreten Gram-negatif İYE tanısı alan 1 ay–18 yaş arası pediatrik hastaların tıbbi kayıtları retrospektif olarak incelendi. Hem yatan hem de ayaktan başvuran hastalar çalışmaya dahil edildi. Elektronik kayıtlardan elde edilen veriler; demografik özellikler, klinik başvuru şekli, komorbiditeler, yakın zamanda antibiyotik kullanımı, önceki hastaneye yatış veya cerrahi öyküsü, yoğun bakım ünitesi (YBÜ) yatışı, üriner veya santral venöz kateter kullanımı ve total parenteral beslenme (TPN) durumunu içermektedir.
Bulgular: Toplam 4.722 pozitif pediatrik idrar kültürü arasında ESBL üreten Gram-negatif mikroorganizmalar 215 olguda (%4,6) saptandı. Dahil edilme kriterlerinin uygulanmasının ardından 184 hasta analiz edildi. Kohortta kadın cinsiyet baskındı (%80,4) ve medyan yaş 57 aydı. Klinik başvurular sistit (%60,9) ve piyelonefrit (%39,1) şeklindeydi. En sık risk faktörleri yakın zamanda antibiyotik kullanımı (%44) ve önceki hastaneye yatış (%12,5) idi. Antimikrobiyal duyarlılık testleri, meropenem, fosfomisin ve amikasin için yüksek in vitro etkinlik göstermiştir (>%90). İlk enfeksiyon epizodu sırasında tedavi başarısızlığı veya ürosepsis gözlenmemiştir. Olguların %10,3’ünde tekrarlayan İYE gelişmiştir.
Tartışma: ESBL üreten Gram-negatif İYE’ler, risk temelli değerlendirme ve antimikrobiyal yönetimin önemini vurgulamaktadır. Kültür sonuçları beklenirken fosfomisin ve nitrofurantoin uygun oral tedavi seçenekleri olabilirken ağır enfeksiyonlarda meropenem etkinliğini korumaktadır.
2Department of Pediatric Infectious Diseases, University of Health Sciences, Zeynep Kamil Maternity and Children’s Training and Research Hospital, İstanbul, Türkiye
Abstract
Objective: Extended-spectrum beta-lactamase (ESBL)-producing Gram-negative bacteria are an increasing concern in pediatric urinary tract infections (UTIs), contributing to antimicrobial resistance, limited treatment options, and higher recurrence rates. This study aimed to identify the risk factors associated with ESBL-positive Gram-negative UTIs in children and evaluate antimicrobial susceptibility patterns.
Material and Methods: Medical records of pediatric patients aged 1 month to 18 years with culture-confirmed ESBL-producing Gram-negative UTIs were retrospectively reviewed between January 2015 and December 2020 at a tertiary pediatric hospital in Istanbul. Both inpatient and outpatient cases were included. Data extracted from electronic records included demographic characteristics, clinical presentation, comorbidities, recent antibiotic use, prior hospitalization or surgery, intensive care unit (ICU) admission, use of urinary or central venous catheters, and total parenteral nutrition (TPN).
Results: Among 4,722 positive pediatric urine cultures, ESBL-producing Gram-negative organisms were identified in 215 cases (4.6%). After applying the inclusion criteria, 184 patients were analyzed. The cohort showed a female predominance (80.4%), with a median age of 57 months. Presentations included cystitis (60.9%) and pyelonephritis (39.1%). Common risk factors were recent antibiotic use (44%) and prior hospitalization (12.5%). Antimicrobial susceptibility testing demonstrated high in vitro activity for meropenem, fosfomycin, and amikacin (>90%). No treatment failure or urosepsis occurred during the initial episode. Recurrent UTIs were observed in 10.3% of cases.
Conclusion: ESBL-producing Gram-negative UTIs highlight the need for risk-based evaluation and antimicrobial stewardship. Fosfomycin and nitrofurantoin may be suitable oral options pending culture results, while meropenem remains effective for severe infections.
